متخصص قلب در تهران

علائم تصلب شرایین ( آترواسکلروز ) چیست؟

تصلب شرایین به معنی تنگ شدن و سخت شدن عروق است که یک بیماری جدی و تهدید کننده زندگی می باشد که با مسدود شدن رگ ها، جریان خون را با مشکل مواجه می سازد .

تصلب شرایین یا بیماری قلبی عروقی آترواسکلروتیک خطراتی از قبیل : حملات قلبی، سکته های مغزی و سایر بیماری های عروقی را برای فرد ایجاد می کند. بنابراین ضروریست با مراجعه به موقع به متخصص قلب و عروق و تغییر رژیم غذایی، از بروز عوارض بعدی جلوگیری کنید.

تصلب شرایین چیست؟

تصلب شرایین به معنی تنگی عروق است که در اثر تجمع پلاک ها ایجاد می شود. عروق، رگ های خونی‌ هستند که اکسیژن و مواد مغذی را از قلب شما به بقیه بدن می رسانند. با تجمع پلاک ها درون دیواره عروق، تصلب شرایین یا آترواسکلروز رخ می دهد. با افزایش سن، چربی ها، کلسترول و کلسیم می توانند در رگ های شما جمع شده و پلاک ها را به وجود آورند. تجمع پلاک ها، جریان خون در عروق را با مشکل روبرو می کند. این تجمع ممکن است در هر شریان در بدن شما، از جمله قلب، پاها و کلیه ها ایجاد شوند.

تصلب شرایین می تواند منجر به کمبود خون و اکسیژن در بافت های مختلف بدن شود. تکه های پلاک نیز می توانند شکسته شده و باعث لخته شدن خون شوند. در صورت عدم درمان، تصلب شرایین می تواند منجر به حمله قلبی، سکته مغزی یا نارسایی قلبی شود.

تصلب شرایین یک مشکل نسبتاً شایع در ارتباط با افزایش سن است. می توان از این شرایط جلوگیری کرد. خوشبختانه گزینه های درمانی بسیاری جهت درمان این بیماری قلبی عروقی وجود دارد .

آترواسکلروز نوعی از تصلب شرایین است.

چه عواملی باعث تصلب شرایین می شوند؟

تجمع پلاک ها و متعاقب آن تصلب شرایین، جریان خون در عروق را محدود می کند و مانع از دریافت خون اکسیژنه مورد نیاز اندام ها و بافت ها می شود.

علت بیماری تصلب شرایینموارد زیر دلایل شایع تصلب شرایین هستند:

• کلسترول بالا

کلسترول ماده ای مومی و زرد است که به طور طبیعی در بدن و همچنین در غذاهای خاصی که می خورید وجود دارد. اگر سطح کلسترول در خون شما خیلی زیاد باشد، می تواند عروق شما را مسدود کند. به این صورت که به یک پلاک سخت تبدیل می شود و گردش خون در قلب و اندام های دیگر را محدود یا مسدود می کند.

• رژیم غذایی نامناسب

داشتن یک رژیم غذایی سالم بسیار با اهمیت است. به منظور جلوگیری از افزایش کلسترول، الگوی غذایی خود را به گونه ای تنظیم کنید که شامل موارد زیر باشد:

  • میوه ها و سبزیجات
  • غلات کامل
  • محصولات لبنی کم چرب
  • مرغ و ماهی، بدون پوست
  • آجیل و حبوبات
  • روغن های گیاهی، مانند روغن زیتون یا آفتابگردان

برخی دیگر از نکات رژیم غذایی :

از خوردن غذاها و نوشیدنی های حاوی شکر اضافه مانند نوشیدنی های شیرین شده با قند (نوشابه)، آب نبات و دسرها خودداری کنید. برای بیشتر خانم ها بیش از 6 قاشق چای خوری یا 100 کالری شکر در روز توصیه نمی شود.
از غذاهای پر نمک پرهیز کنید. مصرف بیش از 2300 میلی گرم سدیم در روز توصیه نمی شود.
از مصرف غذاهای سرشاز از چربی های ناسالم مانند چربی های ترانس خودداری کنید.

• افرایش سن

با بالا رفتن سن، قلب و رگ های خونی شما بیشتر برای پمپاژ و دریافت خون کار می کنند. عروق شما ممکن است ضعیف شده و کشش کمتری داشته باشد، در نتیجه آنها بیشتر در معرض تجمع پلاک قرار می گیرند.

چه کسانی بیشتر در معرض آترواسکلروز قرار می گیرند؟

عوامل بسیاری شما را در معرض خطر تصلب شرایین قرار می دهد و فقط برخی از عوامل خطر را می توان اصلاح کرد .

• سابقه خانوادگی

اگر تصلب شرایین در خانواده شما موروثی باشد، ممکن است در معرض ابتلا به این بیماری قرار داشته باشید. زیرا تصلب شرایین و همچنین سایر مشکلات مربوط به قلب، ممکن است ارثی باشد.

• ورزش نکردن

ورزش منظم برای قلب شما مفید است و عضله قلب شما را قوی نگه می دارد و اکسیژن و جریان خون را در سراسر بدن تنظیم می کند. عدم تحرک کافی، خطر ابتلا به انبوهی از بیماری ها از جمله بیماری قلبی را افزایش می دهد.

بیشتر بخوانید: ورزش های مناسب برای تقویت قلب

• فشار خون بالا

فشار خون بالا می تواند با ضعیف شدن رگ های خونی در بعضی نقاط، به عروق خونی آسیب برساند. کلسترول و سایر مواد موجود در خون ممکن است به مرور زمان انعطاف پذیری عروق را کاهش دهند. با برخی از روش های ساده می توانید به درمان خانگی فشار خون بالا بپردازید.

• دخانیات و نوشیدنی های الکلی

سیگار کشیدن و مصرف دخانیات از عوامل آسیب رسان به عروق خونی و قلب شما هستند.

• دیابت

شیوع بیماری عروق کرونر (CAD) در افراد دیابتی بسیار بیشتر است.

علائم هشدار دهنده تصلب شرایین

علائم تصلب شرایین

بیشتر علائم تصلب شرایین تا زمانی که انسداد ایجاد نشود ، ظاهر نمی شوند. علائم رایج عبارتند از :

  • درد قفسه سینه
  • آنژین قلبی
  • درد در پا، بازو و هر جای دیگر که دارای شریان مسدود شده باشد.
  • تنگی نفس
  • خستگی
  • گیجی، (در اثر انسداد گردش خون در مغز)
  • ضعف عضلانی در پاها ناشی از کمبود گردش خون

عوارض تصلب شرایین

تصلب شرایین می تواند باعث موارد زیر شود:

❌ نارسایی قلبی

حمله قلبی

ریتم غیر طبیعی قلب

❌ سکته

❌ مرگ

❌ همچنین با بیماری های زیر مرتبط است:

• بیماری عروق کرونر (CAD)
عروق کرونر عروق خونی هستند که بافت عضلانی قلب شما را با اکسیژن و خون تأمین می کنند. بیماری عروق کرونر (CAD) زمانی اتفاق می افتد که عروق کرونر سخت شوند.

بیماری شریان کاروتید
شریان های کاروتید در گردن شما قرار گرفته اند و خون را به مغز شما می رسانند. در صورت جمع شدن پلاک در دیواره آنها ، ممکن است این عروق به خطر بیفتند. کمبود گردش خون ممکن است میزان رسیدن خون و اکسیژن به بافت و سلول های مغز شما را کاهش دهد .

• بیماری شریان محیطی
سلامتی پاها، بازوها و قسمت تحتانی بدن شما به رگ ها بستگی دارد تا خون و اکسیژن موجود در بافت های آن ها را تأمین کند. سرخرگ های سخت شده می توانند باعث مشکلات گردش خون در این نواحی از بدن شوند.

• بیماری کلیوی
شریان های کلیه، تامین کننده خون مورد نیاز کلیه های شما هستند . کلیه ها مواد زائد و آب اضافی خون شما را جداسازی می کنند. تصلب شرایین در این عروق ممکن است منجر به نارسایی کلیه شود.

تشخیص آترواسکلروز

اگر علائم آترواسکلروز را دارید، پزشک متخصص قلب و عروق معاینه بالینی انجام می دهد و به بررسی موارد زیر می پردازد :

  1. نبض
  2. آنوریسم، برآمدگی غیرعادی عروق به دلیل ضعف دیواره شریانی.
  3. بهبودی آهسته زخم، که نشان دهنده جریان خون نا کافی است.
  4. صداهای غیرطبیعی قلب که می توانند ناشی از مسدود شدن شریان باشند. پزشک متخصص قلب و عروق با گوش دادن به صدای قلبتان، این مورد را بررسی می کند.

و در نهایت برای تشخیص دقیق تصلب شرایین انجام آزمایش هایی را به شما توصیه می کند  آزمایش ها شامل موارد زیر است :

آزمایش خون برای بررسی سطح کلسترول

یکی از روش های تشخیص تصلب شرایین آزمایش خون می باشد.

سونوگرافی برای تشخیص تصلب شرایین

که از امواج صوتی برای ایجاد تصویری از شریان استفاده می کند.

شاخص مچ پا-بازو (ABI)

که با مقایسه فشار خون در هر اندام به دنبال انسداد در بازوها یا پاها می پردازد.

آنژیوگرافی برای ایجاد تصاویر از عروق بزرگ بدن

از دیگر روش های تشخیص آترواسکلروزیس آنژیوگرافی می باشد.

اسکن هسته ای قلب

نوعی تصویر اشعه ایکس قفسه سینه است که پس از تزریق رنگ رادیواکتیو به عروق ، از قلب شما گرفته می شود.

نوار قلب

که فعالیت الکتریکی در قلب شما را اندازه گیری می کند تا مناطقی که کاهش جریان خون دارند را پیدا کند.

تست استرس اکو

که ضربان قلب و فشار خون شما را (هنگام ورزش روی تردمیل یا دوچرخه ثابت و در مواردی با تزریق دارو) کنترل می کند.

درمان تصلب شرایین

درمان تصلب شرایین

انواع درمان های برای ان بیماری قلبی عبارتند از:

 ✅ درمان خانگی

درمان اولیه تغییر شیوه زندگی فعلی شما برای کاهش میزان چربی و کلسترول مصرفی شما است. برای بهبود سلامت قلب و رگ های خونی، لازم است بیشتر ورزش کنید.

تا زمانی که تصلب شرایین شدید نباشد، پزشک ممکن است تغییر سبک زندگی را به عنوان اولین خط درمان توصیه کند. همچنین ممکن است به درمان های پزشکی اضافی مانند استفاده از داروها یا جراحی نیاز داشته باشید.

 ✅ درمان دارویی تصلب شرایین

داروها می توانند از بدتر شدن تصلب شرایین جلوگیری کنند. داروهایی که برای درمان تصلب شرایین مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از :

• داروهای کاهش دهنده کلسترول، از جمله استاتین ها و فیبرات ها
• مهارکننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE)، که می تواند در جلوگیری از تنگی عروق موثر باشد.
• مسدود کننده های بتا یا مسدود کننده های کانال کلسیم برای کاهش فشار خون
• دیورتیک ها یا قرص های آب برای کاهش فشار خون کمک می کنند.
• داروهای ضد انعقاد و ضد پلاکت مانند آسپرین برای جلوگیری از لخته شدن خون و گرفتگی عروق
• آسپرین به ویژه برای افرادی که سابقه بیماری قلبی عروقی آترواسکلروتیک دارند (به عنوان مثال، حمله قلبی و سکته مغزی) موثر است.

 ✅ عمل جراحی

اگر علائم به ویژه شدید باشد یا بافت عضلانی یا پوستی در معرض خطر باشد، پزشک متخصص قلب و عروق جراحی را به بیمار توصیه خواهد کرد.

جراحی های احتمالی برای درمان تصلب شرایین عبارتند از :

• جراحی بای پس، که شامل استفاده از رگ از جای دیگری در بدن یا یک لوله مصنوعی برای هدایت خون در اطراف شریان مسدود یا تنگ شده بیمار است.
• درمان ترومبولیتیک، که شامل حل شدن لخته خون با تزریق دارو به شریان آسیب دیده است .
آنژیوپلاستی، که شامل استفاده از کاتتر و بالون برای باز کردن عروق است و قرار دادن استنت برای باز ماندن شریان.
• عمل جراحی انتارترکتومی ، که شامل برداشتن رسوبات چربی از سرخرگ است.
• آتروکتومی، که شامل برداشتن پلاک از عروق با استفاده از کاتتر است.

موفقیت در درمان بیماران به موارد زیر بستگی دارد:

• شدت وضعیت بیمار
• درمان به موقع
• تحت تاثیر قرار گرفتن سایر اندام های بدن

با این که تنگ شدن عروق برگشت پذیر نیست اما درمان علت اصلی و ایجاد سبک زندگی سالم و تغییر در رژیم غذایی می تواند به کند شدن روند بیماری یا جلوگیری از بدتر شدن آن کمک کند.

پیشگیری از تصلب شرایین

تغییر شیوه زندگی در پیشگیری و درمان تصلب شرایین، به ویژه برای افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ بسیار موثر است .

تغییرات مفید در سبک زندگی عبارتند از:

• از رژیم غذایی سالمی که چربی اشباع و کلسترول کمی داشته باشد استفاده کنید.
• از غذاهای چرب پرهیز کنید.
• دو بار در هفته ماهی بخورید.
• هر هفته حداقل 75 دقیقه ورزش شدید یا 150 دقیقه ورزش متوسط ​​داشته باشید.
• اگر سیگاری هستید سیگار را ترک کنید.
• از مصرف نوشیدنی های الکلی خودداری کنید.
• در صورت اضافه وزن یا چاقی، وزن خود را کاهش دهید.
• استرس خود را مدیریت کنید.
• بیماری های مرتبط با تصلب شرایین، مانند فشار خون بالا، کلسترول بالا و دیابت را درمان کنید.


دکتر آرزو خسروی متخصص قلب و عروق

جهت آسایش و حفظ سلامتی شما بیماران عزیز از اول فروردین ماه، سیستم ویزیت آنلاین در این سایت فعال شده است. شما می توانید به جای پرسش از دکتر و یا مراجعه حضوری، به صورت تلفنی با پزشک متخصص صحبت کنید. برای این کار روی ویزیت تلفنی کلیک کنید

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
پرسش از دکتر