متخصص قلب در تهران

اسکن هسته قلب چیست و چگونه انجام می شود؟

اسکن هسته ای قلب، تصویربرداری از عضله قلب با استفاده از دوربین گاما است که با تزریق ماده رادیو اکتیو بی خطر (تکنسیوم یا تالیوم) صورت می گیرد که دارای 4 مرحله می باشد.

رسیدن خون، تنها به بخشی از عضله قلب و عدم خونرسانی به سایر نقاط، نشانه‌ای از بیماری عروق کرونری است. این بیماری منجر به درد قفسه سینه، حمله قلبی و سایر مشکلات قلبی می شود.
اسکن هسته ای قلب روشی دقیق و غیر تهاجمی است که جریان خون به قلب را مورد بررسی می دهد تا در صورت تنگ شدن رگ های‌ کرونر قلب با درمان به موقع از پیشرفت بیماری و خطرات بعدی جلوگیری شود.

درد قفسه سینه

اسکن قلب چیست؟

در بیماران با سابقه سکته قلبی یا بیماران نارسایی قلبی، تصویربرداری قلب به روش اسکن هسته ای یا اسکن پرفوزیون، به تشخیص میزان بافت زنده باقیمانده (بافت قابل نجات با اقدامات درمانی) بسیار کمک کننده است.
جهت بررسی آسیب‌دیدگی عضله قلب که می‌تواند ناشی از استفاده از دارو، حمله قلبی، صدمه یا عفونت در گذشته باشد و همچنین برای بررسی چگونگی پمپاژ خون توسط قلب به بدن، با استفاده از اسکن هسته ای امکان درمان به موقع و پیشگیری از حملات قلبی برای بیمار فراهم می‌آید.

با تنگ شدن عروق کرونر، قلب بیمار در حالت استراحت بدون هیچ مشکلی فعالیت می کند و تنها زمانی که قلب تحت استرس و کار زیاد باشد، علائم تنگی عروق کرونر آشکار شده و موجب رنجش فرد می گردد.بنابراین لازم است که تصویربرداری از عضله قلب در دو حالت استراحت و فعالیت صورت گیرد، تا با مقایسه نتایج با یکدیگر، پزشک به مطالعه و بررسی وضعیت خونرسانی عروق کرونر بپردازد.

توجه به این نکته ضروریست که اسکن هسته ای قلب نیاز به قطع دارو دارد. بنابراین اگر سابقه بیماری قلبی دارید و دارو مصرف می کنید و یا دیابتی هستید و انسولین مصرف می نمایید، از چند روز قبل با مشورت با پزشک خود نسبت به قطع دارو اقدام کنید.

مراحل انجام اسکن قلب

اصولاً اسکن قلب در سه مرحله انجام می شود.

مرحله اول اسکن قلب: فعالیت

انژیوکتی جهت تزریق به رگ دست شما نصب خواهد شد و پس از آن جهت انجام تست ورزش آماده خواهید شد و چست لید نوار قلب روی سینه شما،در اطراف ناحیه قلب نصب خواهد شد. سپس در مورد سابقه بیماری از شما پرسیده می شود و فشار خون و سرعت ضربان قلبتان اندازه گیری شده و نوار قلب شما در آغاز ازمون ثبت می شود.

تست ورزش

جهت انجام تست ورزش بر روی دستگاه تردمیل قرار خواهید گرفت و با شروع فعالیت، نوار قلب شما در حین ورزش توسط پزشک مشاهده شده و فشار خونتان چک می شود.
پس از انجام فعالیت در بازه زمانی که پزشک برای شما در نظر گرفته، داروی رادیواکتیو بی خطر مخصوص قلب به شما تزریق شده و یک دقیقه بعد دستگاه به صورت تدریجی متوقف می شود.
حین انجام تست ورزش توجه داشته باشید هر گاه احساس کردید قادر به ادامه ورزش کردن نیستید یا چنانچه دچار سر درد شدید، درد قفسه سینه، سرگیجه، یا تنگی نفس مفرط هستید با اطلاع به پزشک خود، از ادامه ی فعالیت روی تردمیل خودداری کنید.

اسکن هسته ای قلب

دارو: در بیمارانی که به هر دلیلی قادر به انجام تست ورزش و فعالیت روی تردمیل نیستند دارویی به عنوان جایگزین ورزش، تزریق خواهد شد. قبل و پس از تزریق، فشار خون و نوار قلب توسط پزشک کنترل می شود. پس از تزریق داروی جایگزین ورزش، تزریق داروی رادیو اکتیو مخصوص اسکن قلب انجام می شود.

در نهایت بعد از انجام تست ورزش یا تزریق جایگزین فعالیت بدنی که در حدود ۱۰ الی ۲۰ دقیقه زمان لازم دارد، به سالن انتظار هدایت خواهید شد.

مرحله دوم اسکن قلب

پس از تزریق داروی رادیو اکتیو، لازم است بیمارانی که تست ورزش یا تزریق داروی جایگزین آن (دوبوتامین) انجام داده اند حدود ۱۵ الی ۴۵ دقیقه تاخیر زمانی را جهت انجام تصویر برداری اسکن هسته ای تحمل نمایند. این وقفه برای ان دسته از بیمارانی که داروی دی پیریدامول به آنان تزریق شده ۱/۵ الی ۲ ساعت است.
در این مرحله قدم زدن و مصرف لبنیاتی مانند شیر، ماست و یا خامه می تواند به خارج شدن داروی رادیو اکتیو اضافی از کبد و کیسه صفرا کمک کند و همچنین وضوح و کیفیت تصویر اسکن را افزایش دهد.

به این نکته توجه داشته باشید که از نزدیک شدن (فاصله کمتر از ۲متر) طولانی مدت به افراد دیگر (مگر افرادی که خود تزریق رادیو دارو داشته اند) اجتناب کنید.

مرحله سوم اسکن هسته ای قلب

تصویربرداری توسط دوربین گاما انجام می شود. در اتاق اسکن بر روی تخت به صورت طاق باز دراز بکشید و دست های خود را جمع کرده و بالای سر خود قرار دهید.
در این مرحله که حدود ۲۰-۲۵ دقیقه طول می کشد، بدن باید بی حرکت بماند. از تکان دادن دست، جا به جا شدن، تنفس عمیق و سرفه کردن خودداری کنید زیرا با جا به جایی قلب در قفسه سینه تصویر نهایی قلب مخدوش شده و سبب بروز خطا در بررسی و تشخیص بیماری می شود.

مرحله چهارم عکس هسته ای قلب

برای اسکن قلب در مرحله استراحت نیاز به قطع دارو نیست ولی ناشتایی ۴ ساعته و همراه داشتن غذایی چرب ضروریست.

جواب اسکن قلب

در نهایت بعد از گذشت زمانی در حدود ۴ الی ۶ ساعت و انجام تصویر برداری، جواب اسکن هسته ای قلب شما آماده خواهد شد.

دستگاه اسکن قلب

عوارض اسکن قلب

در اسکن قلب از فناوری اشعه ایکس استفاده می شود که نیاز به قرار گرفتن در معرض اشعه دارد. میزان قرار گرفتن در معرض اشعه به طور کلی در حدی در نظر گرفته می شود که ایمن باشد و تقریباً به همان میزان تابشی است که به طور طبیعی در طی یک سال در معرض آن هستید اما به هر صورت موارد زیر را جزو عوارض اسکن قلب بر می شمارند:

1- در موارد نادر ، برخی از افراد ممکن است به ماده حاجب واکنش نشان دهند و آلرژی نشان دهند.

2- اگرچه میزان پرتوی حاصل از اسکن قلب، مشابه میزان پرتوی است که شما به طور طبیعی در طی یک تا پنج سال در معرض آن قرار دارید، اما بیماران نباید سی تی اسکن بیشتری نسبت به آنچه پزشک توصیه می کند انجام دهند، زیرا انجام بیش از حد آن به خصوص در بیماران زیر 40 سال خطر ابتلا به سرطان را تشدید می کند.

3- یکی دیگر از مواردی که حتماً باید به پزشک اطلاع داده شود، بارداری و شیردهی است. در صورتی که اسکن قلب، اورژانسی نباشد، باید تا بعد از دوره شیردهی صبر کنید. در غیر اینصورت، اقدامات لازم جهت مراقبت از جنین انجام می شود. در صورتی که انجام اسکن قلب در دوران شیردهی ضروری باشد، باید تا دو روز بعد از انجام آزمایش از شیردهی از سینه خودداری کنید و کودک خود را با شیر پیشتر دوشیده شده خود تغذیه کنید. زیرا ماده حاجب می تواند به شیر وارد شود.

4- برخی از افراد که به آنها مسدودکننده های بتا برای کاهش سرعت ضربان قلب برای این آزمایش تصویربرداری داده می شود، ممکن است در حین سی تی اسکن قلب دچار مشکلات تنفسی در افراد مبتلا به آسم ، اختلال انسدادی مزمن ریوی (COPD) یا نارسایی قلبی شوند.


دکتر آرزو خسروی متخصص قلب و عروق

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر عاطفه دوشنبه ۲۵ اسفند ۹۹( 1 ماه پیش) تعداد بازدید: 17 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید ۳۰ سالمه و اضافه وزن دارم درد قفسه سینه و تنگی نفس و درد فک هم هنگام پیاده روی هم استراحت دارم نوار قلب ازمایش خون اکو و اسکن هسته ای قلب انجام دادم ک همگی نرمال و سالم هستند ایا با تمام اینها ممکن است مشکل و درد فکم ب قلب ارتباط داشته باشد سطح ویتامین دی ۱۱ و کم کاری تیروئید خیلی استرس دارم لطفا راهنمایی کنین باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر آرزو خسروی دوشنبه ۲۵ اسفند ۹۹( 1 ماه پیش)
      سلام داروی ضد رقلاکس معده بخورید سطح ویتامین دی را تا حد ۴۰ حفظ کنید در صورتی که باز ادامه یافت از نظر قلبی بررسی بیشتر انجام بدید
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر