درباره دکتر

دکتر آرزو خسروی – متخصص قلب و عروق، فلوشیپ اکو کاردیوگرافی
عضو هیئت علمی و دانشیار دانشگاه
رئیس بخش اکوکاردیوگرافی بیمارستان بقیه الله اعظم
عضو انجمن قلب و عروق ایران
عضو انجمن اکو کاردیوگرافی ایران
عضو انجمن قلب اروپا (ESC)
عضو انجمن اکوکاردیوگرافی و تصویربرداری اروپا (EACVI)
عضو انجمن اکو کاردیوگرافی آمریکا (ASE)
عضو شورای پژوهشی مرکز تحقیقات اترواسکلروز

نوسان فشار خون

فهرست مطالب

علت نوسان فشار خون و نحوه ی درمان آن

بیشتر مراجعات به مطب متخصصین قلب و عروق در رابطه با فشار خون افراد است. چرا که فشار خون شما می تواند اطلاعات زیادی در مورد سلامتی شما به پزشک بدهد. عددی که کمی کم یا کمی زیاد باشد احتمالا میتواند نشانه مشکلاتی باشد. علت نوسان فشار خون نیز می تواند نشانه ای از مشکلی در سلامتی افراد باشد.

فشار خون به طور طبیعی چند بار در روز دچار نوسان و تغییر می شود .به طوری که بیشتر تغییرات، طبیعی و قابل پیش بینی هستند. وقتی این فراز و فرود در فشار خون شما رخ می دهد، ممکن است علائم یا نشانه های غیرمعمولی را تجربه نکنید. این نوسانات ممکن است کوتاه مدت  و گذرا باشد.

با این حال، اگر متوجه شدید که تعداد دفعات بالا و پایین شدن فشار خون زیاد است یا تعداد دفعات فشار خون پایین و به طور غیرمعمولی کم است، بهتر است در این باره به متخصص قلب و عروق مراجعه کنید.

علت نوسان فشار خون در سالمندان

علت نوسان فشار خون می تواند متفاوت باشد که در ادامه به ذکر آن می پردازیم:

فشار روحی

استرس و اضطراب عاطفی در برخی افراد می تواند علت نوسان فشار خون باشد. زیرا نگرانی و استرس می تواند به صورت موقت فشار خون را افزایش دهد. با گذشت زمان، استرس اضافی می تواند بر سیستم قلبی عروقی شما تأثیر بگذارد و منجر به مشکلات فشار خون دائمی شود.

سندرم فشار خون کت سفید

سندرم فشار خون کت سفید هنگامی رخ می دهد که نگرانی یا استرس ناشی از حضور فرد در مطب پزشک، باعث افزایش موقت فشار خون شود. در حالی که فشار خون فرد در محیط منزل کاملا نرمال است که در این صورت فشار خونی که در مطب به دست می آید قابل اعتنا نیست.

دارو

داروهای بدون نسخه پزشک می توانند علت نوسان فشار خون شما باشند. برخی از داروها مانند داروهای ادرار آور و فشار خون برای کاهش میزان فشار خون شما طراحی شده اند. برخی دیگر مانند داروهای سرماخوردگی و آلرژی می توانند فشار خون شما را افزایش دهند.

مقاله پیشنهادی دکتر آرو خسروی عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی: لیست داروهای مضر برای قلب

فعالیت

ورزش، صحبت کردن، خندیدن و حتی رابطه جنسی می تواند باعث نوسانات فشار خون شود.

غذا و نوشیدنی

آنچه می خورید یا می نوشید ممکن است بر میزان فشار خون شما تأثیر بگذارد. غذاهای سرشار از تیرامین، ماده ای که در غذاهای نگه داری شده یافت می شود، می تواند فشار خون را افزایش دهد. غذا هایی که تخمیر شده یا نمک سود شده باشند، همچنین مصرف ترشیجات همراه غذا میتوانند فشار خون شما را تغییر دهند . نوشیدنی های حاوی کافئین نیز می توانند فشار خون را به طور موقت افزایش دهند.

مسائل غده فوق کلیه

سیستم آدرنال شما مسئول تولید هورمون است. خستگی آدرنال وقتی ایجاد می شود که میزان تولید هورمون شما کم باشد. در نتیجه ممکن است فشار خون شما پایین بیاید. یک سیستم فوق کلیوی بیش فعال می تواند باعث افزایش ناگهانی فشار خون شود.

فئوکروموسیتوم

این تومور نادر در غدد فوق کلیوی ایجاد می شود و بر تولید هورمون تأثیر می گذارد که می تواند باعث بروز ناگهانی فشار خون نامنظم با دامنه ی طبیعی در این بین شود.

همچنین این عوامل می توانند شما را در معرض خطر بیشتری برای تجربه نوسان فشار خون قرار دهد:

  • استرس زیاد
  • اضطراب و نگرانی
  • مصرف قرص های فشار خون که موثر نیستند یا تا دوز بعدی شما دوام ندارند
  • استعمال دخانیات
  • مصرف بیش از حد نوشیدنی های حاوی الکل
  • کار شیفت شب

برخی شرایط نیز می تواند خطر ابتلا به فشار خون غیر طبیعی را افزایش دهد. شامل:

  • دیابت
  • بارداری
  • کمبود آب بدن
  • بیماری قلب و عروقی
  •  فشار خون بالا کنترل نشده
  • آپنه انسدادی خواب
  • بیماری کلیوی
  • مشکلات تیروئید
  • مشکلات سیستم عصبی

تشخیص نوسان فشار خون در مطب دکتر آرزو خسروی

پزشک متخصص قلب و عروق از آزمایش هایی برای تشخیص دقیق این وضعیت استفاده میکند تا بتواند ضمن پی بردن به علت آن، بهترین گزینه درمانی را به بیماران خود توصیه کند. آزمایش هولتر فشار خون، در این مووضوع میتواند اطلاعات دقیقی از میزان نوسان فشار خون در طی روز در اختیار پزشک قرار دهد.

آزمایش هولتر فشار خون به این صورت انجام می شود که کاف فشار خون دور بازوی بیمار بسته می شود و دستگاه ضبط اطلاعات برای یک  یا دو شبانه روز همراه بیمار حمل می شود. در این روش بیمار در طی شبانه روز به فعالیت های عادی و روزانه خود میپردازد و دستگاه هولتر فشار خون به صورت اتوماتیک هر چند دقیقه فشار خون بیمار را ثبت و ضبط میکند.

بعد از زمان سپری شده، پزشک با دریافت اطلاعات ثبت شده توسط هولتر فشار خون، تغییرات و نوسانات فشار خون بیمار را در طی شبانه روز، به دقت بررسی کرده و درمان دارویی مورد نیاز را توصیه می کند.

آزمایش هولتر فشار خون در مطب دکتر آرزو خسروی انجام می شود. 

درمان نوسان فشار خون

نوسان فشار خون لزوماً به درمان نیاز ندارد، مگر اینکه توسط یک بیماری زمینه ای و یا سایر بیماری ها ایجاد شده باشد. به همین دلیل است که درمان نوسان فشار خون از سه جز اصلی تشکیل شده است که عبارت اند از:

کنترل منظم فشار خون

فشار خون پایین، یا فشار خون بالای غیرمعمول ممکن است در آینده مشکلاتی برای شما ایجاد کند، بنابراین مرتباً فشار خون خود را کنترل کنید تا از بروز مشکلات جدی پیشگیری کنید.

درمان خانگی نوسان فشار

اصلاح سبک زندگی و استفاده از شیوه های زندگی سالم می تواند به شما کمک کند تا از بروز نوسانات فشار خون جلوگیری کنید.
تغییر و اصلاح سبک زندگی میتواند شامل موارد زیر باشد :

1- کاهش وزن و حفظ وزن سالم

مردان با دور کمر بیش از ۱۰۱ سانتی متر و زنان با دور کمر بیش از ۸۹ سانتی متر بیشتر احتمال دارد مشکلات فشار خون را تجربه کنند.

2- ورزش منظم

پنج روز در هفته به مدت نیم ساعت ورزش ​​کنید. اگر تازه شروع به ورزش می کنید، قبل از شروع هرگونه تمرین جدید با پزشک خود صحبت کنید و حرکات را به آرامی اصلاح کنید، زیرا شروع ورزش به صورت سنگین، می تواند خطرناک باشد، به خصوص در افرادی که فشار خون کنترل نشده دارند. ورزش برای قلب نیز بسیار مفید می باشد.

بهترین ورزش برای قلب
بهترین ورزش برای قلب

3- عادات غذایی سالم

برای پیشگیری از ایجاد نوسانات فشار خون می توانید در رژیم غدایی خودتان از غلات کامل، سبزیجات، میوه ها و لبنیات کم چرب استفاده کنید.

جایگزین کردن نمک دریا به جای نمک تصفیه شده

نمک های تصفیه شده ید دار، یکی از عوامل اصلی ایجاد فشار خون بالا به شمار میروند. با جایگزین کردن نمک دریا میتوانید این بیماری را کنترل و درمان کنید. همچنین میزان مصرف نمک خود را اندازه گیری کنید تا بتوانید مقدار آن را کاهش دهید و اصلاح کنید. در نظر داشته باشید که میزان مصرف مجاز‌ نمک برای افراد سالم، روزانه ۲۳۰۰ میلی گرم است و اگر مبتلا به فشار خون بالا هستید، ۱۵۰۰ میلی گرم نمک در روز برای شما توصیه می شود.

4- از استرس دوری کنید

برای کاهش استرس و اظطراب میتوانید از فعالیت های سالمی همچون ورزش، یوگا، تنفس عمیق و یا صحبت کردن با افراد خانواده و دوستان بهره بگیرید.

5- مصرف نوشیدنی های الکلی و کافئین دار را محدود کنید

کافئین ممکن است باعث افزایش فشار خون شما شود، در حالی که نوشیدنی های الکلی فشار خون را کاهش می دهند. همچنین می توانند خطر ابتلا به بیماری هایی را افزایش دهند که خطر ابتلا به فشار خون را افزایش می دهند، مانند بیماری های قلبی و کلیوی.

6- استعمال دخانیات را متوقف کنید

به منظور حفظ فشار خون در یک محدوده سالم، ضروریست از استعمال دخانیات دوری کنید. در مورد برنامه های ترک سیگار، از پزشک راهنمایی بخواهید و برای اینکه به برنامه خود پایبند باشید از حمایت دوستان و اطرافیان کمک بگیرید.

آیا می دانستید که ترک سیگار موجب تپش قلب می شود! برای اطلاعات بیشتر به مقاله  تپش قلب بعد از ترک سیگار مراجعه کنید.

مصرف دارو طبق دستور پزشک

اگر تغییر سبک زندگی کافی نباشد، پزشک متخصص قلب و عروق برای کمک به تنظیم فشار خون دارو تجویز کند.

آیا نوسان فشار خون خطرناک است؟

نوسان فشار خون لزوماً نشانه ای از وجود یک مشکل بزرگ در سلامتی نیست، اما ممکن است در برخی افراد، نشانه ای از مشکلات احتمالی در آینده باشد. مشکلاتی همچون :

فشار خون بالا

فشار خون بالا به سرعت به وجود نمی آید، بلکه به صورت تدریجی اتفاق می افتد که نوسان فشار خون، ممکن است اولین نشانه این مشکل باشد. فشار خون خود را کنترل کنید تا بتوانید علائم فشار خون مزمن را بررسی کنید.

بیماری قلبی

طبق مطالعات انجام شده ، افرادی که دچار تغییرات فشار خون هستند، بیش از افرادی که دارای فشار خون طبیعی بودند، دچار انواع نارسایی قلبی و سکته مغزی می شوند.

زوال عقل

افرادی که دارای نوسان فشار خون هستند دو برابر بیشتر از افراد بدون نوسان در معرض این افت ذهنی قرار دارند.

نوسانات فشار خون اغلب طبیعی و قابل پیش بینی است. فعالیت های روزمره مانند ورزش، پیاده روی و صحبت کردن، می تواند روی فشار خون شما تأثیر بگذارد. همچنین این تغییرات می تواند نشانه ای از مشکلات قلبی باشد، بنابراین مهم است که علت نوسان فشار خون را به صورت دقیق کنترل کنید و به پزشک متخصص قلب و عروق اطلاع دهید تا از مشکلات احتمالی آینده جلوگیری کنید.

اگر دچار نوسانات فشار خون هستید که غیرمعمول به نظر می رسند، با اندازه گیری فشار خون خود در زمان های مختلف و یادداشت کردن دقیق آنها، با پزشک متخصص قلب و عروق مشورت کنید تا بتوانید از بروز مشکلات بزرگ تر پیشگیری کنید.


دکتر آرزو خسروی متخصص قلب و عضو انجمن قلب و عروق ایران، اروپا و آمریکا.

جهت ارتباط با نوبت دهی مطب  کلیک کنید.